Efruz Bey


Efruz Bey

Türk edebiyatının bir dönemi vardır, kanımca bu dönem ‘İkinci Meşrutiyet Sonrası gelişen eserler’

Araba Sevdası’nın Behruz Bey’i gibi Ömer Seyfettin’in de Efruz Bey’i vardır. Bu karakterler o dönemin trajik olaylarını ironiyle karışık gerçekçilikle harmanlayıp, okuyucuya sunmuşlardır. Efruz Bey (aslında gerçek adı Ahmet’tir.) kendini olduğundan büyük göstermeye çalışan, zengin olduğunu sanan, kitap okumayı gereksiz bulan, bilgisi olmadan fikir beyanlarında bulunan kurnaz bir adamdır. Bir gün sokakta ansızın, “Yaşasın Hürriyet!” diye bağırır. Halkın dikkatini çeker ve tabiki halk kendinden emin, kafası boş ama lafları büyük olan bu adamı kendilerine lider yaparlar. Sonra Ahmet Bey (Efruz) ismini beğenmez. Kendini burjuva sınıfı gibi hisseden, kültürlerine sahip olmayan, batılı düşüncedeki Ahmet, kendi adını Efruz diye değiştirir. Ama aradan çok zaman geçmeden Meşrutiyetçilerin meydana çıkmasıyla foyası ortaya çıkar. Ve kalıba göre şekil alan Efruz bu sefer de Meşrutiyetçi olur. Hatta o kadar emin bir şekildedir ki; anayasayı bile kendisinin yazdığını iddia eder. Buna inanan halk tekrar Efruz Bey’i halk kahramanı ilan ederler.

Kitap, ince ince işlenmiş cahillikten bahseder. Toplumun ne kadar kör olduğunu, inanmanın düşünmekten daha kolay olduğunu anlatır. Efruz Bey kendi yalanlarına o kadar inanır ki gerçekten öyle -ymiş gibi davranır. Kitap okumayı gereksiz bulur ama kitap çıkartır. Felsefeyle uzaktan yakından ilgisi yoktur ama filozof olur. Toplum ise ona körü körüne inanır. Bu kitap 1919 senesinde yazılmıştır. O zamandan bu yana kitap okuyan bir toplum olsaydık eğer, bu kitap birilerinin kulağına giderdi. Toplumu ancak kitap değiştirebilirdi ama Efruz Bey’de de yazıldığı gibi;
Aydın toplumlar okurlar. Cahiller ise bir kurtarıcı beklerler…


Bunlar da İlginizi Çekebilir



Falaka

Türk edebiyatında Ahmet Rasim’in yeri oldukça derindir.

Daha Fazlasını Oku
Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat

18 yaşına kadar evden çıkmayan kız çocukları, eğitimli olmasın diye okuma yazma öğretilmemesi, ancak koca bulursa evden çıkabileceği, erkeğe her şey serbest ve gurur vericiyken kadınlara her şey leke gibi sürülmesi…

Daha Fazlasını Oku